Kepçe Kulak Tedavisi

Kulağımızın belirli anatomik yapısı, büyüklüğü ve kafatasında yerleşim yeri ve açısı mevcuttur. Tüm bu bileşenlerin herhangi birinde gelişimde bir aksaklık olursa kulak şekil bozukluğu olarak karşımıza çıkar. Bu deformiteler çok hafiften oldukça ağır, kulağın hiç gelişmediği veya çok küçük, şekilsiz bir yapı halinde gözlendiği (microtia) deformitelere kadar geniş bir yelpazede karşımıza çıkar. Çocuğun doğması ile birlikte aileleri bir telaş alır ve çocuğu kaptıkları gibi soluğu doktorda alır. Bu hastaların bazıları birtakım sendromlar ( kulak anomalisi dışında iç organ anomalileri, yüz gelişim anomalileri, zeka gerilikleri gibi bir takım hastalıklarla birlikte bulunabilir) içinde incelenir. Bu açıdan doğan bebeği incelemek, gerekirse genetik analiz yapmak gerekebilir. Bazı kulak şekil bozuklukları iç kulak yapısındaki gelişim defektleri ile birliktelik gösterebilir, hasta duymayabilir. Bazen de dış kulak yolu kapalı olup iç kulakta herhangi bir sıkıntı olmayabilir. Bu nedenle bu çocuklar kulak burun boğaz uzmanları tarafından detaylı muayene ve tetkik edilerek sıkıntıları tespit edilmelidir.

kulak-estetigi-sayfaÇocuğun kulak şekil bozukluğu dışında herhangi yandaş bir hastalığı yok ise mevcut rahatsızlığın tipi belirlenmeli ve ameliyat için uygun zmanlama yapılarak estetik olarak düzeltilmelidir.
Genellikle okul öncesi dönemde kulak şekil bozuklukları düzeltilmeye çalışılır. Çocuğun okul hayatında arkadaşları tarafından bu rahatsızlığından dolayı dışlanma, dalga geçilme gibi sıkıntıları önlemek amaçlanır. Erişkin yaşa kadar gelen hastalar genellikle saçları ile kulaklarını kamufle ederler ve toplumdan saklarlar. Kulak ameliyatı altı yaşından itibaren yapılabilir. Bu yaştan önce planlanmamasının sebebi kulağın gelişimini tamamlamamasıdır. Altı yaşına kadar gelişim %85 civarında tamamlandığı için operasyon yapılabilir.

Bu hastalıkta önemli olan bir şey de ailenin olaya bakışıdır. Çocuk küçükken aile çocuğun dikkatini bu konuya çekmemeli, mümkünse yanında konuşmamalı, sık sık doktora götürüp olayı gündemde tutmamalıdır. Çocuklar bu yaşlarda vücutlarını çok önemserler ve psikolojik olarak çok etkilenirler. Gerekirse çocuk psikiyatrlarından destek alınmalıdır.
Çocuklarda kulak ameliyatında genel anestezi (uyutulması) veya sedasyon anestezisi tercih edilir. Kepçe kulak operasyonu ortalama 1 saat kadar sürer, kulak arkasından yapılan küçük bir kesiden yapıldığı için iz görünmez, kendiliğinden eriyen dikişler kullanıldığı için dikişler alınmaz. Birkaç gün bandaj sarılır, sonrasında tenisçi bandı olarak bilinen elastik bandaj uygulanır. Bu bandı günde en az 12 saat, mümkünse sürekli olarak en az 4 hafta takması önerilir. Böylece kulak daha güzel şekillenir. Erişkin hastalarda lokal anestezi (iğne ile uyuşturma) tercih edilir. İşlem esnasında ağrı duyulmaz, konforlu bir şekilde operasyon gerçekleştirilir. Ameliyat sonrası bakım aynı şekildedir. Antibiyotik ve analjezik (ağrı kesici) tedavi eklenir.

Bir diğer deformite olan microtiadır (kulağın çok küçük, şekilsiz bir doku parçası olarak varlığı). Genellikle bu hastalıkta da 6 yaşına kadar beklenir. Tedavi temel olarak iki farklı şekilde planlanır. Birinci yaklaşım, daha doğal olanı, hastanın kendi dokuları kullanılarak kulak şekli veilmesidir(otolog= kendi dokusundan hazırlanan). Bir diğeri ise “epitez” olarak adlandırılan, nispeten daha basit bir yöntem olan protez şeklinde kulak yapılmasıdır. Protez kulak yapılmasında karşı kulağın ölçüsü, rengi, büyüklüğü, kıvrımın şekli dikkatli şekilde alınarak kulak hazırlanır. Plastik cerrah ise kulağın kafatasına monte edilmesini sağlayan vidaları hazırlar. Bu işlem genelde iki aşamalıdır. İlk aşamada kulağın kafatasında yerleşeceği bölge hesaplanır ve en az iki tane, bazen üç tane kemiğe yerleşecek osteointegre (kemikle kaynaşabilen) yapıda vidalar yerleştirilir. Sonraki operasyonda (birkaç ay sonra) Bu deliklere kalıcı vidalar yerleştirilir ve vidaların uçlar protez oturabilsin diye derinin dışına çıkarılır. Bu işlemden sonra artık kulak şeklindeki epitez yapı bu vidalara kolayca yerşeltirilir. Farklı mekanizmalara sahip epitezler mevcuttur. Bir kısmı mıknatıslı yapıda, bir kısmı vidalı yapıdadır. Seçim hastaya göre yapılır.

Otolog kulak rekonstrüksiyonu (yeniden yapılması) için kıkırdak dokuya gereksinim duyarız. Vücutta bu kadar büyük kıkırdak doku kaburgalarımızda mevcuttur. Bu nedenle birkaç kaburganın kıkırdak bölümü hastadan alınır, dışarıda bu dokular ince ince hesaplanarak diğer kulağa benzetilir ve kulağın olması gereken yerine , deri altına yerleştirilir. Birkaç ay beklenir, sonrasında ikinci bir operasyon ile kulak arka kısımdan kesi yapılarak kafatasından belirli bir açı yapacak şekilde (15 ° kadar) ayrılır ve arka kısmına deri nakli (greft) yapılarak son hali verilir. Aynı operasyonda kulak memesi oluşturulur. Bunun için genellikle mevcut olan küçük , şekilsiz kulağın derisi kullanılır. Biraz zahmetli bir operasyondur. Ancak bu şekilde yapılan bir kulak çocuk ile birlikte büyür, bakım gerektirmez. Epitezlerin belirli aralıklar ile bakım yapılması, protezin değişmesi gerekir.

Kepçe Kulak Tedavisinde Sık Sorulan Sorular

Bu operasyonda kulak arkasından yapılan bir kesiden girilerek kıkırdak doku ortaya konur. Düzleşmiş olan kıvrımların yeri tespit edilir. Kıkırdak yapı farklı manevralarla bir miktar zayıflatılır, direnci azaltılır, sonrasında daha önceden espit edilen bölgelere dikişler yerleştirilir. Böylece olmayan kıvrımlar belirginleşir ve kulak arkaya doğru, kafatasına doğru yaslanır. Erken dönemde bandajlar ile bu dikişler desteklenir. Genellikle hiçbir sorun yaşanmadan kalıcı bir estetik düzelme sağlanır. Erken dönemde travmalardan korunmak son derece önemlidir. Doğru teknikle yapılan bir kepçe kulak ameliyatında kulağın eski haline dönmesi beklenmez.

Her ameliyatın bir riski vardır. Ancak uygun şekilde yapıldığında bu riskler minimuma iner. Kanama kontrolü iyi yapılırsa, bandajlama işi iyi yapılırsa kan birikmesi (hematom) riski görülmez, antibiyotik verilirse, steril çalışılırsa enfeksiyon riski görülmez, iyi anestezi uygulanırsa hasta ağrı hissetmez. Bu nedenle riskler son derece azdır.

Lokal anestezi altında ağrısız bir şekilde operasyon yapılır. Ameliyat sonrası en az 3-4 saat ağrı hissedilmez, sonrasında ağrı kesiciler ile çok konforlu şekilde atlatılabilir. Ancak “ağrı” olması önemli bir bulgu olup olası bir kan toplanması (hematom) habercisi olabilir. Bu durumda doktorunuz ile görüşmeniz gerekir. Zira kulakta kan toplanması durumunda o kanın boşaltılması gerekir, kıkırdak yapının beslenmesi bozulabilir.

Evet, kulak şekil bozuklukları çok farklıdır. Biz plastik cerrahlar hem büyüklüğü, hem de kepçeliği aynı operasyonda düzeltebiliriz.

Hayır, operasyondan 1 ay sonra küpe takabilirsiniz. Kulağınızı deldirebilirsiniz. Erken dönemde kıkırdağın delineceği piercing gibi uygulamalar kıkırdak iltihaplanması açısından risk teşkil ettiği için önerilmez.